Πολιτικός Αηθικισμός ή Κυβερνητική Ανεπάρκεια;

Γιάνης Μαΐστρος, Λέκτορας ΕΜΠ, Πρόεδρος Συλλόγου ΔΕΠ - ΕΜΠ

Απαιτούμε! Δεν επαιτούμε.

Η συκοφάντηση ξεφεύγει από τα όρια του Ελληνικού ήθους και πολιτισμού.

Οι πανεπιστημιακοί, δε ζητιανεύουμε! Ζητήσαμε να μας δοθεί η οφειλόμενη αποζημίωση και να εκπληρώσει η πολιτεία το καθήκον της προς το λαό και τα παιδιά του, προς το Πανεπιστήμιο. Απαιτούμε να οχυρωθεί το Ελληνικό πανεπιστήμιο για ν’ αντέξει στις επιθέσεις που υφίσταται. Ζητήσαμε να σταθεί η πολιτεία στο ύψος της και να αποζημιώσει με αξιοπρέπεια τους διανοούμενους που μελετάνε, διαλογίζονται και ερευνούν με στόχο την προώθηση της επιστήμης, να ανταμοίψει ως όφειλε τους ακούραστους πανεπιστημιακούς δασκάλους που διδάσκουν γνώση και ήθος στα Ελληνόπουλα.

Αντί γιαυτό, σκοπίμως διοχετεύονται «εξύπνες» συκοφαντίες εναντίον των πανεπιστημιακών δασκάλων που τόλμησαν για πρώτη φορά να διατυπώσουν συλλογικά και δημόσια την αυστηρή κριτική τους στην πολιτεία. Τέτοιες είναι οι παραινέσεις του Υπουργού της παιδείας προς τους πανεπιστημιακούς που απεργούν να επανέλθουν στην εργασία τους «για να μη χάσουν τα παιδιά τις εξετάσεις τους»(!). Κι ακόμη, καταγγέλλει ο Υπουργός ότι «οι πανεπιστημιακοί κρατούν ομήρους τους φοιτητές τους» και ότι θα είναι υπεύθυνοι για την όποια «απώλεια». Ή, ακούμε πως ο μισθός του πρωθυπουργού που χάρισε στο πανεπιστήμιο «χάθηκε», κάτι που συνειρμικά παραπέμπει στο «τάφαγαν οι κακοί πανεπιστημιακοί»). Και μια μέρα μετά, με πρωτοβουλία πάλι του Υπουργού της εθνικής παιδείας, μαθαίνουμε ότι η πολιτεία προσπαθεί με χρήματα που προορίζονται για την έρευνα να «δελεάσει» τους πανεπιστημιακούς δασκάλους να σταματήσουν τις κινητοποιήσεις. Κι αυτό επικοινωνιακά μοιάζει σαν οι πανεπιστημιακοί να «συζητάνε να πάρουν χρήματα που είναι για άλλο σκοπό», σαν νάναι παραδόπιστοι και αήθεις!

Αιδώς Ευθυμίου! Έτσι δεν πλήττετατι το γόητρο και η αξιοπρέπεια του πανεπιστημιακού δασκάλου. Έτσι προσβάλλεται η νοημοσύνη και το ήθος των Ελλήνων. Έτσι θεμελιώνεται η βεβαιότητα ότι η ηγεσία αυτής της χώρας είναι ανάξια των παραδόσεων και του πολιτισμού της. Με τον επιχειρούμενο εκμαυλισμό συνειδήσεων, ενθαρρύνεται η συκοφάντηση των πανεπιστημιακών και η εξαθλίωση του πανεπιστημίου, ως κατεξοχή πνευματικού χώρου, και δίνεται το σύνθημα για την αποδιάρθρωσή του. Έτσι εκθεμελιώνεται και υπονομεύεται το Πανεπιστήμιο.

 

Το Λειτούργημα του Πανεπιστημιακού Δασκάλου

Επειδή ακριβώς ενορχηστρώνεται η συκοφάντηση του πανεπιστημιακού και του πανεπιστημίου, απευθυνόμαστε στους πολίτες για να πούμε μερικές αλήθειες που αποσιωπούνται.

Ο λαός προσφέρει την «αποζημίωση» των δημοσίων λειτουργών του, των Καθηγητών Πανεπιστημίου. Αυτός ο πανεπιστημιακός δάσκαλος κι ερευνητής συμμετέχει ενεργά στην παραγωγική διαδικασία με ένταση γνώσης. Δουλειά του είναι να μελετά και να καλλιεργεί τη γνώση, να διεξάγει έρευνα σ’ ένα επιστημονικό πεδίο, όπου γίνεται ειδικός. Η μελέτη και η έρευνα αυτή είναι συνεχής και η αναζήτηση της αλήθειας δεν έχει όρια και προϋποθέσεις. Με το διάβασμα βιβλίων, επιστημονικών περιοδικών, με τη συμμετοχή σε συνέδρια στη χώρα του ή στην άλλη άκρια της γης, προσπαθεί να συλλέξει γνώσεις και να ξεκαθαρίσει πολύπλοκες έννοιες για να είναι έτοιμος να διδάξει ή να συμβουλέψει νεώτερους επιστήμονες στην έρευνά τους, για να προσφέρει τις υπηρεσίες του στο κοινωνικό σύνολο και τα όργανα της πολιτείας. Εργάζεται συλλογικά, συνθέτει και δοκιμάζει καινούργια γνώση, ανοίγει νέους δρόμους στην επιστήμη ή νέους ορίζοντες στην τεχνολογία για το δημόσιο συμφέρον, για το κοινό καλό.

Παράλληλα, το προϊόν αυτής της έρευνας και μελέτης ο Πανεπιστημιακός δάσκαλος το αξιοποιεί στη διδασκαλία των φοιτητών. Με διαλέξεις, σεμινάρια και εργασίες οι φοιτητές του ασκούνται σε ένα ευρύ γνωστικό πεδίο, επιστημονικό ή τεχνικό. Κυρίως μαθαίνουν «πώς να μαθαίνουν» και ετοιμάζονται να λειτουργήσουν ως αυτόνομες επιστημονικές οντότητες σε μια κοινωνία με έννταση στη γνώση και τη δημιουργία.

Παράλληλα με την κλασική διδασκαλία, παρακολουθεί τις εργασίες των τελειοφοίτων σπουδαστών του (πτυχιακές εργασίες σύνθεσης) και την έρευνα των υποψηφίων διδακτόρων που συνεργάζονται μαζί του, συμμετέχει σε επιστημονικές και ερευνητικές ομάδες. Επίσης, τη γνώση που κρυσταλλώνεται την αποτυπώνει σε διδακτικά εγχειρίδια και συγγράμματα. Τέλος, για τον έλεγχο επίδοσης των φοιτητών του, τους καλεί να εκπονήσουν εργασίες, διορθώνει τις γραπτές δοκιμασίες τους ή τους εξετάζει προφορικά.

Στα πλαίσια των καθηκόντων του, επίσης, είναι και η συμμετοχή σε επιστημονικές επιτροπές στο Πανεπιστήμιο, σε όργανα διοίκησης, σε ομάδες εργασίας. Συντάσσει εισηγητικές εκθέσεις και αναφορές, απολογισμούς και προτάσεις για τη λειτουργία του Πανεπιστημίου, τα προγράμματα σπουδών και την έρευνα που διεξάγεται. Κι όλη αυτή η εργασία συνήθως γίνεται με ανύπαρκτη ή υποτυπώδη γραμματειακή υποστήριξη. Οι συνθήκες εργασίας του στον τόπο μας, απέχουν από τις ιδανικές. Δεν έχει πάντα δικό του γραφείο, συστεγάζεται με άλλους συναδέλφους. Η έλλειψη βιβλιοθηκών και κατάλληλης υποδομής στη χώρα μας, η έλλειψη πόρων και παράδοσης για βασική έρευνα κάνουν ακόμη πιο δύσκολο, πιο δαπανηρό και ψυχοφθόρο το έργο του. Στο σπίτι του, πρέπει να έχει κι έναν χώρο «δικό του» για να στεγάσει τα πολλά βιβλία και να συνεχίσει εκεί τη μελέτη και την προετοιμασία του.

Κατά τα άλλα, αντιμετωπίζει τις ίδιες δυσκολίες που αντιμετωπίζει κάθε πολίτης. Με λίγα λόγια, ζει μέσα στην κοινωνία και εργάζεται πνευματικά, συμμετέχοντας σ’ ένα ζωντανό εργαστήριο ή σπουδαστήριο μελέτης και δημιουργίας γνώσης, σε μια αρένα σύγκρουσης αρχών και ιδεών, σε ένα φυτώριο διαμόρφωσης επιστημόνων και πολιτών, σε μια μήτρα που παράγει ήθος.

 

Ο Πανεπιστημιακός δάσκαλος - εργάτης της γνώσης

Η συντριπτική πλειοψηφία των Πανεπιστημιακών προσπαθεί ν’ αντισταθεί στην έκπτωση αξιών που ονομάζεται «μαγκιά» ή «εξυπνάδα». Ακριβώς αυτοί οι Πανεπιστημιακοί δάσκαλοι που αντιστεκόμαστε σ’ αυτή την εξαθλίωση, σ’ αυτή την έκπτωση των αξιών είμαστε εμείς που ζητάμε αξιοπρεπείς μισθούς και συντάξεις. Είμαστε εμείς που θέλουμε να απαγορευτεί στους Πανεπιστημιακούς να ανοίγουν κερδοσκοπικές εταιρίες και να εγκαταλείπουν το ακαδημαϊκό έργο. Είμαστε εμείς που στηρίζουμε τις καταγγελίες για απάτη στα Πανεπιστημιακά συγγράμματα (Καθηγητής που έφερε στη δημιότητα το θέμα βρέθηκε κατηγορούμενος και συκοφαντούμενος!) Είμαστε εμείς που θέλουμε ο Καθηγητής να αφιερώνεται στο λειτούργημά του που είναι σύνθετο και απαιτητικό. Δεν θεωρούμε δεδομένη την υψηλή κοινωνική θέση του Πανεπιστημιακού δασκάλου. Θέλουμε με τη στάση και την πολιτεία του συνεχώς να την κατακτά. Δεν θέλουμε την εύνοια κανενός θεσμού, δεν επιδιώκουμε την ασυλία στις ενέργειές μας και δεν νιώθουμε ότι είμαστε πολίτες ξεχωριστής κατηγορίας. Θέλουμε να σταθούμε όρθιοι, αντίθετοι στα απαξιωτικά ρεύματα της εποχής, θέλουμε να κάνουμε σωστά τη δουλειά που μας εμπιστεύτηκε η πολιτεία, ενάντια στην ισοπέδωση του «καλού κ’ αγαθού». Θέλουμε να μας αφήσουν να προσφέρουμε τις υπηρεσίες μας για το δημόσιο συμφέρον, θέλουμε να προσφέρουμε τις γνώσεις που αποκτήσαμε και αποκτούμε με προσωπικό κόστος και θυσίες ώστε να καλλιεργηθούν οι αρετές των νέων μας (φιλομάθεια, εργατικότητα, δημιουργικότητα, συλλογικότητα, ευθύνη). Θέλουμε στην κοινωνία της γνώσης να συμβάλλουμε με όσο περισσότερο πνευματικό κεφάλαιο διαθέτει η χώρα μας.

 

Η επιχειρούμενη εξαθλίωση των Πανεπιστημίων

Απευθυνόμαστε στην κοινωνία για να την ενημερώσουμε και να την πείσουμε όχι μόνο για το δίκαιο των οικονομικών αιτημάτων μας αλλά κυρίως για την ουσία αυτών των διεκδικήσεων. Ο μισθός και η σύνταξή μας είναι η κορυφή του παγόβουνου. Απαιτούμε κυρίως τη θεραπεία των άθλιων οικονομικών των Πανεπιστημίων. Ουδείς κυβερνητικός εκπρόσωπος τολμά να μας διαψεύσει. Κανένας δεν τόλμησε να πει ότι αδίκως φωνάζουμε ότι το Δημόσιο Πανεπιστήμιο υποβαθμίζεται!

Πολλοί ήδη το γνωρίζουν, ας το πληροφορηθούνε οι υπόλοιποι: Η υπο-χρηματοδότηση των Ελληνικών κρατικών Πανεπιστημίων απειλεί πλέον την ίδια τους την ύπαρξη και τη λειτουργία ως ακαδημαϊκών μονάδων. Η αύξηση των φοιτητών που αποτελούσε και αποτελεί λαϊκό αίτημα δεν συνδυάστηκε με γενναία προίκα στα Πανεπιστήμια. Οι σπουδαστές των Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων στοιβάζονται σε χώρους που φτιάχτηκαν κάποτε που οι φοιτητές μας ήσαν οι μισοί από τους σημερινούς! Χάρη στην ευαισθησία, τον εθελοντισμό και την υπερπροσπάθεια των διδασκόντων, οι ώρες διδασκαλίας αυξήθηκαν, η χρήση των εργαστηρίων και των σπουδαστηρίων έφτασε στα όριά τους. Παρόλ’ αυτά, το προσωπικό των Πανεπιστημίων, η υποδομή και οι χώροι δεν επαρκούν για να καλύψουν τις ολοένα αυξανόμενες εκπαιδευτικές ανάγκες.

Και τα Πανεπιστήμια δεν είναι δυνατόν να κάνουν θαύματα. Πού να βρούν τα χρήματα για να επεκτείνουν τους εκπαιδευτικούς χώρους; Με κοινοτικά κονδύλια; Δεν επαρκούν ή δεν διατίθενται γιαυτό το σκοπό! Πώς να αυξήσουμε το διδακτικό προσωπικό; Με προσλήψεις; Τα Πανεπιστήμια ζητάνε συνεχώς νέες θέσεις αλλά το Υπουργείο Παιδείας, που τις θεσμοθετεί, καθυστερεί ή τις αρνείται. Σημειώνουμε ότι πριν 10 χρόνια υποσχέθηκε ο τότε Υπουργός Παιδείας Γ. Παπανδρέου να ιδρυθούν 1000 νέες θέσεις πανεπιστημιακών, που όμως ουδέποτε τις είδαμε. Πώς να κρατήσουμε για μεταπτυχιακές σπουδές στην Ελλάδα τους αρίστους αποφοίτους των Πανεπιστημίων μας, όταν οι περισσότερες μεταπτυχιακές σπουδές στην Ελλάδα υπονομεύονται θεσμικά και οικονομικά.

Γιαυτή την κακοδαιμονία, υπεύθυνη είναι η πολιτεία, γιατί το Πανεπιστήμιο δεν έχει απόλυτη δικαιοδοσία σε όλους τους πόρους που παίρνει. Το Πανεπιστήμιο δεν θεσμοθετεί αλλά υποβάλλει εισηγήσεις για τις στρατηγικές του επιλογές και περιμένει από την πολιτεία να τις υιοθετήσει. Δεν λειτουργούν τα θεσμοθετημένα όργανα χάραξης εθνικής πολιτικής για την ανώτατη παιδεία με ευθύνη της κυβέρνησης. Συνήθως επιλέγεται η «συμβουλή» κάποιου εξωθεσμικού ημετέρου – ίσως και Πανεπιστημιακού.

Κι αντί για το νοικοκύρεμα και τη φροντίδα, βλέπουμε αποσπασματικές υπουργικές αποφάσεις να αυξάνουν εγκληματικά τον αριθμό των εισακτέων φοιτητών, να μειώνουν τους πόρους για την ανώτατη παιδεία και στις διοικητικές πράξεις να πρυτανεύει η προχειρότητα και η ευνοιοκρατία. Αυτή η αλήθεια, ολόκληρη, θα πρέπει να φτάσει στ’ αυτιά και το μυαλό όλων των πολιτών που θέλουν να μάθουν την πραγματική εικόνα στα Πανεπιστήμια.

 

Η υποκρισία της πολιτείας

Μετά από όσα εκθέσαμε, φαντάζει υποκρισία να λυπάται κανείς για μια πιθανή απώλεια εξεταστικής περιόδου. Είναι παρονυχίδα αυτή η «απώλεια» μπροστά στην απώλεια της «ανταγωνιστικότητας» των αποφοίτων μας, που είναι εθνικής σημασίας! Γιατί, σήμερα δεν κρίνεται ένα εξάμηνο σπουδών ή ο βαθμός επίδοσης των φοιτητών σε 3-4 μαθήματα. Κρίνεται η δυνατότητά τους να συνεχίσουν να ανταποκρίνονται με επάρκεια στη διεθνή αγορά εργασίας. Κρίνεται η ικανότητά τους να ανταγωνίζονται τους αποφοίτους άλλων χωρών της Ευρώπης. Κρίνεται το επίπεδο και η ποιότητα της κατάρτισής τους, η ευρύτητα και το βάθος των γνώσεών τους, η ετοιμότητά τους να ζήσουν και να εργαστούν δημιουργικά στην κοινωνία της γνώσης!

Πρέπει να ξεπεράσουμε την εύκολη κριτική και να δούμε τη σκληρή πραγματικότητα. Η αξιοπρέπεια των Πανεπιστημιακών έφτασε στα όριά της. Δεν ανεχόμαστε να κακοδιαχειρίζεται η πολιτεία τα «ξένα» λεφτά της Ευρωπαϊκής Ένωσης (λες και τα κλέψαμε ή δεν μας τα οφείλουν). Χρόνια τώρα φωνάζουμε προς την Κυβέρνηση ότι «δεν είναι εξυπνάδα να δαπανώνται χωρίς στρατηγικό σχεδιασμό τα κοινοτικά χρήματα» ή ότι «δεν είναι φρόνιμο να καλύπτουμε μ’ αυτά πάγιες ανάγκες των Ιδρυμάτων»! Απλώς μεταθέτουμε το πρόβλημα της φτώχειας για μερικά χρόνια. Δεν αντιμετωπίζονται οι πάγιες ανάγκες των Πανεπιστημίων με «προσωρινούς» διδάσκοντες (Ν. 407) τη στιγμή που χρειάζονται κάθε χρόνο και τους ξαναπροσλαμβάνουμε, κατ’ εξαίρεση του νόμου.

Δεν λύνονται τα προβλήματα της ανώτατης εκπαίδευσης με δάνεια από Τράπεζες και με «ανταγωνιστικά» προγράμματα, όπως θα γίνεται από δω και στο εξής. Ο αγοραίος ανταγωνισμός δεν έχει θέση μεταξύ Πανεπιστημιακών Σχολών που καλλιεργούν τη γνώση, που διεξάγουν βασική έρευνα, που πασχίζουν να δημιουργήσουν νέα γνώση! Τα Πανεπιστήμια δεν είναι κερδοσκοπικές επιχειρήσεις να υποβάλουν ανταγωνιστικές μεταξύ τους προτάσεις χρηματοδότησης! Είναι ευαίσθητα «εργαστήρια» μελέτης και δημιουργίας γνώσης, καλλιέργειας ήθους και αξιών και, ως τέτοια, είναι «παθητικά» εξ’ ορισμού! Πρέπει να προτείνουν συλλογικά τη στρατηγική για την εκπαίδευση και την έρευνα και να συνθέτουν μαζί με τα όργανα της πολιτείας την πολιτική σ’ αυτά τα ευαίσθητα θέματα. Είναι ευθύνη της πολιτείας να επενδύσει σ’ αυτή την κατεξοχή υψηλού κινδύνου «επιχειρηματική» δραστηριότητα. Είναι ευθύνη της πολιτείας να μην πεθάνουν οι κλασικές σπουδές στη χώρα μας, στη χώρα που τις γέννησε. Είναι ευθύνη της πολιτείας να στηρίξει τη βασική έρευνα, που δεν έχει άμεσο και πρακτικό όφελος, για να ριζώσει επιτέλους σ’ αυτό τον τόπο η επιστημονική αυστηρότητα, για να στηριχθούν τα δημιουργικά μυαλά και να μη φύγουν στη φραγκιά!

Είναι ευθύνη της πολιτείας να καλλιεργηθούν τα γράμματα και οι τέχνες για να μη καταντήσουμε κάποτε να εισάγουμε «παιδεία» από άλλες χώρες μόνο. Ήδη αυτό γίνεται εν μέρει με τη φοίτηση δεκάδων χιλιάδων παιδιών μας στην Ευρώπη και την Αμερική! Είναι ευθύνη της πολιτείας να κάνει κάτι τώρα ώστε ν’ αντέξει στο χρόνο ο Ελληνικός πολιτισμός και η κουλτούρα χιλιετιών. Για να μην ψάχνουμε κι εμείς (όπως οι Αμερικάνοι ακαδημαϊκοί) το «ποιος σκότωσε τον Όμηρο», στην πατρίδα του αυτή τη φορά!

Αν θέλει η κυβέρνηση να επιβιώσουν τα Δημόσια Πανεπιστήμια, οφείλει να δράσει ΤΩΡΑ! Ή ν’ αυξήσει τον τακτικό προϋπολογισμό τους ή να εγκαταλείψει τη μικροπολιτική, να αναλάβει το πολιτικό κόστος και να πει στον Ελληνικό λαό ότι ΔΕΝ υπάρχουν θέσεις για τόσους φοιτητές και να μειώσει δραστικά τον αριθμό των εισαγομένων. Ή, να πει πως δεν υπάρχουν κρατικοί πόροι για «δωρεάν» παιδεία όλων των φοιτητών. Δυστυχώς, αντί γιαυτό, φτιάχνει νέα Πανεπιστήμια (Στερεάς, Πελοποννήσου) διαμοιράζοντας τους εθνικούς πόρους, με μοναδικό κριτήριο την εξυπηρέτηση τοπικιστικών μικροσυμφερόντων, χωρίς μελέτη των γνωστικών αντικειμένων και των ειδικοτήτων που χρειάζονται. Χωρίς να καταγράφει τις σημερινές και αυριανές ανάγκες δημιουργεί λαθρόβια και ψευδεπίγραφα Τμήματα (πρβλ. Προγράμματα Σπουδών Επιλογής: ΠΣΕ), ιδρύει νέα Μεταπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών με κριτήριο το πρόσκαιρο προσωπικό όφελος ορισμένων Πανεπιστημιακών Καθηγητών (υπάρχουν και τέτοιοι καλοθελητές) και με σίγουρα χαμένο το δημόσιο συμφέρον!

 

Το Πανεπιστήμιο που Αντιστέκεται

Βέβαια, υπάρχει και η επιλογή δημιουργίας ιδιωτικών Πανεπιστημίων ή της ιδιωτικοποίησης των δημοσίων! Η ιδιωτική οικονομία ανθεί στη σύγχρονη κοινωνία. Η παγκοσμιοποιημένη αγορά κατηγοριοποιεί το κάθε κοινωνικό ή ατομικό αγαθό, το μετρά, το κοστολογεί, το συσκευάζει, το διαφημίζει και το πουλάει. Κάθε παραγωγική διαδικασία ή υπηρεσία ελέγχεται και αποτιμάται. Η εκπαίδευση δεν θα αποτελούσε εξαίρεση. Ήδη, οι ανώτερες σπουδές, και η Πανεπιστημιακή εκπαίδευση, μαζί με την κατάρτιση, την αρχική ή συνεχιζόμενη, έχουν μπει στο μικροσκόπιο και τη ζυγαριά ακριβείας φορέων και οργανισμών σε χώρες με ανεπτυγμένη την φιλελεύθερη οικονομία. Μπαίνει και η χώρα μας σ’ αυτή τη λογική. Γιαυτό, η αξιολόγηση του έργου των Πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ήδη αποτελεί αντικείμενο συζήτησης και τριβής στα δημόσια Πανεπιστήμια. Ποιός θα αξιολογήσει το έργο τους, με ποιο τρόπο και ποια κριτήρια, κάθε πότε και τι θα δημοσιεύεται και, τέλος, ποιες θα είναι οι οικονομικές συνέπειες μιας αξιολόγησης; Άραγε είναι εμπόρευμα το πνευματικό προϊον των Πανεπιστημίων; Σε τι διαφέρει από τα άλλα πνευματικά δημιουργήματα; Πώς εντάσσεται η εκπαιδευτική διαδικασία στον τριτογενή τομέα παραγωγής; Ποια η ανταλλακτική του αξία στη σημερινή κοινωνία; Ποιος είναι ο κοινωνικός ρόλος της ανώτατης εκπαίδευσης και πώς αποτιμάται;

Κανένας Πανεπιστημιακός δάσκαλος δεν θα μπορούσε να είναι εναντίον της αξιολόγησης του έργου του. Άλλωστε, καθημερινά αξιολογούμαστε από τους ίδιους τους σπουδαστές μας, των οποίων η κριτική μάλιστα είναι και πολύ αυστηρή! Κι ακόμη, όλοι οι διδάσκοντες στα Ελληνικά Πανεπσιτήμια κρίνονται για να καταλάβουν μια θέση σ’ αυτό, κρίνονται για να προαχθούν στην επόμενη βαθμίδα, κρίνονται από την εθνική και διεθνή κοινότητα των επιστημόνων για την έρευνα που διεξάγουν και τις δημοσιεύσεις τους.

Εδώ οφείλουμε να ομολογήσουμε ότι ακούγονται καταγγελίες για ευνοϊκή μεταχείριση «ημετέρων», για άδικες κρίσεις υποψηφίων που δεν είναι αρεστοί σε κάποιες ηγετικές ομάδες. Ακόμη, υπάρχουν και τα πολύ μεμονωμένα φαινόμενα χρηματισμού. Ωστόσο, αυτά δεν αρκούν για να αμαυρώσουν την εικόνα που θάπρεπε να έχει η κοινωνία για το Ελληνικό Πανεπιστήμιο.

Σίγουρα η κοινωνία μας δεν είναι αγγελικά πλασμένη. Και τα Πανεπιστήμια ως μέρος αυτής της κοινωνίας δεν εξαιρούνται. Μαθαίνει το πανελλήνιο κάποια στιγμή ότι κάποιος Πανεπιστημιακός Καθηγητής επέδειξε παραβατική συμπεριφορά, ή διέπραξε αστικό ή ποινικό αδίκημα. Ευτυχώς το υγιές κομμάτι της Πανεπιστημιακής κοινότητας απορρίπτει τους «επιόρκους» και αποξενώνει το σάπιο κομμάτι της Πανεπιστημιακής κοινότητας. Αλήθεια όμως, γιατί όλες αυτές οι «αναδημοσιεύσεις» παρελθόντων γεγονότων αυτή τη στιγμή; Μήπως δεν συμφέρει να φανεί ότι η συντριπτική πλειοψηφία των πνευματικών ή διανοουμένων της χώρας ανανστατώθηκε; Τι άλλο συμβαίνει;

 

Πολιτικός Αηθικισμός ή Κυβερνητική Ανεπάρκεια;

Ας δούμε ποιος είναι ο ρόλος της ηγεσίας της πολιτείας μας και πώς παρεμβαίνει στις διεκδικήσεις μας. Στέκεται στο ύψος των περιστάσεων; Έχει τη βούληση και το θάρρος να αντιμετωπίσει τα πράγματα σε βάθος και όχι πολιτικάντικα, ή με ξύλινα λόγια;

Ο Υπουργός των Οικονομικών, μας υποσχέθηκε «ενσωμάτωση επιδόματος στις συντάξιμες αποδοχές», αναγνωρίζοντας το «δίκαιο» του αιτήματος. Ωστόσο, αυτή η «παροχή» μετά το 2008 θα εκμηδενιστεί επειδή θα αλλάξει το ασφαλιστικό! Όλοι το γνωρίζουν και κάποιοι τολμούν να το καταγράψουν (ΕΠΕΝΔΥΤΗΣ, 8/6/02). Πέρα απ’ αυτό, ο Υπουργός δεν έκανε καμία αναφορά στα άθλια οικονομικά των Πανεπιστημίων! Και μόνο γιαυτή τη δολία πράξη του ο Υπουργός των Οικονομικών αυτο-ακυρώνεται στη συνείδησή μας.

Δεν δεχόμαστε να μας εξαπατά η Κυβέρνηση, με ψέματα και κίβδηλες υποσχέσεις γιατί προσπαθούμε να μάθουμε στα παιδιά του Ελληνικού λαού την αλήθεια, καλλιεργούμε την αναζήτηση της γνώσης με κάθε θυσία. Θέλουμε με το παράδειγμά μας να τονώσουμε τα ελάχιστα κοινωνικά αποθέματα αξιών που έχουν απομείνει.

Δεν ανεχόμαστε λοιπόν να μας δίνει το κράτος λίγα χρήματα ως βασικό μισθό, και στη συνέχεια, με υστεροβουλία και πονηριά, να μας καταβάλλει επιδόματα (που φορολογούνται, που δεν μετράνε στη σύνταξη, στα δώρα και στις άδειες, που υφίστανται κρατήσεις, αλλά που δεν ενσωματώνονται στις πάγιες αποδοχές μας!). Σχεδόν όλα τα χρήματα που παίρνουμε ως επιδόματα (γύρω στο 50% των αποδοχών μας!) έτσι κι αλλιώς τα ξοδεύουμε για να ανταποκριθούμε στα αυξημένα καθήκοντά μας. Αυτό το δέχεται η πολιτεία με τον νόμο που διέπει το μισθολόγιό μας. Για όλους αυτούς τους λόγους δεν δεχόμαστε αυτή την κοροϊδία. Μέσα στο Πανεπιστήμιο αμυνόμαστε με νύχια και με δόντια για να μη μολυνθεί και αυτός ο χώρος από το μικρόβιο της απάτης, της πονηριάς, της κλοπής και της κοροϊδίας. Δεν επιτρέπουμε στους φοιτητές μας να «αντιγράφουν» και να ασκούν την πονηριά τους επειδή ακόμη πιστεύουμε στην αξία της προσπάθειας και της μελέτης, σε μια περίοδο που η ευκολία και η προχειρότητα ανθούν και δελεάζουν τη νεολαία. Αυτοί οι σπουδαστές μας, προς τιμήν τους, αν επιστρέφαμε στ’ αμφιθέατρα «εξαπατημένοι», θα μας κορόϊδευαν γιατί «την πάθαμε» από αγραμματοσύνη ή ραγιαδισμό. Θα έβλεπαν να πρυτανεύει εν τέλει η απάτη και η κοροϊδία κι όχι το ήθος και η τιμιότητα που προσπαθούμε να τους διδάξουμε.

 

Εμείς οι Πανεπιστημιακοί που ζητάμε να γίνουν αμέσως ένορκες διοικητικές εξετάσεις (ΕΔΕ) μόλις αντιληφθούμε ότι κάποιο μέλος της Πανεπιστημιακής κοινότητας «παραστράτησε» ή έκανε ένα «δωράκι» στον εαυτό του, δεν ανεχόμαστε η Κυβέρνηση να χαρίζει δισεκατομμύρια με τη μορφή φορολογικών απαλλαγών σε βιομηχάνους και μεγαλοεπιχειρηματίες, οι οποίοι κλέβοντας το κράτος έβγαλαν τα χρήματα που κέρδισαν (γύρω στα Ύ του ΑΕΠ) σε άλλες χώρες, χώρες «φορολογικούς παραδείσους». Δεν ανεχόμαστε να λειτουργούν 3000 «υπεράκτιες» (offshore) εταιρίες και να «ψαρεύουν» στο Χρηματιστήριο, να αγοράζουν και να πουλάνε ακίνητα ανεξέλεγκτα, αφορόλογητα και «ανώνυμα», συμβάλλοντας έτσι στην απώλεια κρατικών εσόδων και στην άνθηση της αγοράς «μαύρου χρήματος» (ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 07-06-02, σελ. 21). Παράλληλα, με πονηριές η κυβέρνηση αρνείται να αυξήσει μισθούς και συντάξεις χαμηλόμισθων και χαμηλοσυνταξιούχων και τους ζητά να πληρώσουν το κόστος μιας αντιλαϊκής πολιτικής.

Δεν ανεχόμαστε η Βουλή των Ελλήνων να «χαρίζει» τα πρόστιμα στα πολιτικά κόμματα που «παρέβησαν» τους κανόνες και τους νόμους κατά την προεκλογική εκστρατεία (δες όλες τις εφημερίδες 08-06-02) και παράλληλα να μη δίνει στους απόστρατους εργαζομένους τα ψίχουλα που ζητάνε για να ζήσουν στα γεράματα με αξιοπρέπεια (διεκδικήσεις ΓΣΕΕ στο ασφαλιστικό).

Είμαστε αυστηροί προς τους φοιτητές, τα αυριανά στελέχη της κοινωνίας μας, και τους ζητάμε να «γνωρίζουν» και να «μαθαίνουν». Πώς λοιπόν να συγχωρήσουμε την αβλεψία του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας όταν επιτρέπει να καταβάλλονται επιδόματα στους Πανεπιστημιακούς Δασκάλους και να φορολογούνται παρονόμως -- σύμφωνα με τον νόμο και τις σχετικές διατάξεις δίνονται για να καλύψουν δαπάνες και θάπρεπε να αφαιρούνται από το εισόδημα! Έτσι, καθένας μας πληρώνει κάθε χρόνο παραπάνω φόρο (χωρίς να τον χρωστά) περίπου 700.000 δραχμές (Απόφαση Μονομελούς Πρωτοδικείου ....)! Πληρώνουμε τα λάθη και την αλλοπρόσαλλη τακτική των κυβερνήσεων! Πόσα και πόσα παρόμοια δεν φτάνουν στη δημοσίοτητα καθεμέρα από τους πολίτες.

Η Κυβέρνηση καταγγέλλεται από την αντιπολίτευση ως απλή «διαχειρίστρια» αλλά ακόμη και τους λογαριασμούς τους κάνει λανθασμένους. Και να γιατί. Αν συμφωνούσε με τις προτάσεις των κοινωνικών φορέων (διαπραγματεύσεις ΑΔΕΔΥ, 2001) θα δαπανούσε 60 δις δραχμές υπογράφοντας τη συλλογική σύμβαση τότε, ενώ μετά τις κλαδικές διαπραγματεύσεις επιβαρύνθηκε με 170 δις δραχμές! (ΕΠΕΝΔΥΤΗΣ, 08-06-02 σελ. 51). Ο Ελληνικός λαός και κυρίως οι μισθωτοί κλήθηκαν να πληρώσουν τη ζημιά!

Δεν ανεχόμαστε να κοροϊδεύει η κυβέρνηση τους πολίτες με τα δύο μέτρα και τα δύο σταθμά. Λέει πως δεν αύξησε τους μισθούς καμίας κοινωνικής ομάδας κι είναι ψέμα. Λέει πως δεν «ξεπουλά» τους εθνικής σημασίας οργανισμούς (ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΕΥΔΑΠ) και μαθαίνουμε ξαφνικά ότι ιδιωτικοποιούνται τα Ελληνικά Πετρέλαια (ΕΛ.ΠΕ) με σκανδαλωδώς ευνοϊκές διαδικασίες προς μεγαλοεπιχειρηματία. Λέτε ν’ ακολουθήσουν και τα Πανεπιστήμια; Εμείς λέμε να αντισταθούμε!

Θέλουμε να μη διασπαθίζεται το δημόσιο χρήμα αλλά να κατανέμεται δίκαια στις δραστηριότητες εθνικής σημασίας. Θέλουμε να διατεθούν αυξημένα κονδύλια στο χειμαζόμενο Ελληνικό Πανεπιστήμιο.

 

Επιμύθιο

Ζητούν οι Πανεπιστημιακοί Δάσκαλοι την παρέμβαση του κράτους για να συνεχίσουν να λειτουργεί το Πανεπιστήμιο, ζητούν την κρατική μέριμνα και στοργή σ’ έναν θεσμό που έζησε κι άντεξε 300 χρόνια στην Ευρώπη, ζητούν να παραμείνει ο ακαδημαϊκός του χαρακτήρας και να συνεχίσει να υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, ζητούν να αποτραπεί η εμπορευματοποίηση της παιδείας και ο υπεύθυνος Υπουργός καταγγέλλει ότι οι Καθηγητές με τη στάση τους ... κρατούν «ομήρους» τους φοιτητές τους!

Προειδοποιούμε την Ελληνική κοινωνία ότι δεν πρέπει να ψηφιστούν τα νομοσχέδια που αλλοιώνουν τη φυσιογνωμία του δημόσιου Πανεπιστημίου, γιατί θα υποβαθμιστεί ακόμη περισσότερο το Ελληνικό Πανεπιστήμιο που υφίσταται επιθέσεις από (Μεταπτυχιακά – Έρευνα, Δια Βίου Εκαίδευση, Αξιολόγηση, αλλαγή του Νόμου Πλαισίου για την Ανώτατη Εκπαίδευση).

Το Υπουργείο της Παιδείας οφείλει να ακούσει τη γνώμη των λειτουργών της ακαδημαϊκής παιδείας, αυτούς που ο λαός θέλει να σκέφτονται και γιαυτό τους «αποζημιώνει», αυτούς που η δουλειά τους είναι να διαλογίζονται και να συμβουλεύουν. Είναι τουλάχιστον αφροσύνη για έναν τόπο η ηγεσία του να επιδίδεται σε συκοφαντίες των δασκάλων που τόλμησαν να ορθώσουν το ανάστημά τους στην υπονόμευση ενός κοινωνικού αγαθού, της Πανεπιστημιακής παιδείας.

Ζητάμε τη βοήθεια των πολιτών αυτής της χώρας, ζητάμε να αντιληφθούν τα όσα συμβαίνουν στα Πανεπιστήμια, να συμμετάσχουν στο διάλογο που ανοίξαμε με την πολιτεία, να σταθούν στο πλευρό της συντριπτικής πλειοψηφίας των δασκάλων και να μη μείνουν στην εύκολη και ρηχή κριτική που συνήθως υπηρετεί σκοπιμότητες και υποτέλειες.